INFORMACJA DLA PODRÓŻNYCH 
dotycząca obowiązków kontrolowanego oraz uprawnień funkcjonariusza celnego w trakcie dokonywanej kontroli

(podstawa prawna: ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej: Dz.U.2009.168.1323)

Organ celny może wykonywać wszelkie czynności kontroli celnej, które uzna za stosowne według przepisów prawa celnego, w każdym miejscu znajdującym się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub – jeżeli umowy międzynarodowe tak stanowią – poza nim. 

Kontrola wykonywana przez Służbę Celną polega na sprawdzeniu prawidłowości przestrzegania przepisów prawa przez zobowiązane do tego osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej.

Funkcjonariusze wykonujący kontrole są uprawnieni m.in. do:

• legitymowania lub ustalania w inny sposób tożsamości osób;
• przeszukiwania osób i pomieszczeń, w tym z użyciem urządzeń technicznych i psów służbowych;
• przeprowadzania rewizji towarów, wyrobów i środków transportu, w tym z użyciem urządzeń technicznych i psów służbowych;

Funkcjonariusze są uprawnieni do wydawania osobom poleceń określonego zachowania się, w granicach niezbędnych do wykonania ww. czynności.

Jeżeli nie można w inny sposób stwierdzić, czy osoba przewozi towary, co do których nie zostały spełnione wymogi przewidziane przepisami prawa, w szczególności towary nie zostały przedstawione lub zgłoszone zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów prawa celnego, funkcjonariusz może przeszukać tę osobę.

Przeszukanie osób nie powinno naruszać godności osobistej osoby przeszukiwanej oraz powinno być prowadzone przez osobę tej samej płci, w warunkach wykluczających obecność osób postronnych.

W wypadku uzasadnionego podejrzenia, że osoba ukrywa towary w swoim organizmie, można skierować tę osobę na specjalistyczne badania lekarskie.

Z przeprowadzonego przeszukania osoby sporządza się protokół, a w przypadku wykonania badań lekarskich, na wniosek osoby, która została poddana tym badaniom, organ Służby Celnej wydaje zaświadczenie o terminie i miejscu ich przeprowadzenia.

Czynności kontrolne w urzędzie celnym, miejscu wyznaczonym lub uznanym przez organ celny są wykonywane przez umundurowanego funkcjonariusza wyposażonego w znak identyfikacji osobistej.

Osoby podlegające kontroli są zobowiązane udzielać wszelkich wyjaśnień w sprawach objętych zakresem kontroli.

Osoba posiadająca towary podlegające kontroli jest obowiązana na jej koszt do wykonywania czynności umożliwiających przeprowadzenie kontroli, w szczególności do rozładowania, okazania oraz załadowania towaru po zakończeniu czynności kontrolnych.